Δευτέρα, 26 Αυγούστου 2013

Τα Δώδεκα Αρχοντόπουλα του Βυζαντίου στην Κρήτη των επαναστάσεων

Ο Θρύλος των 12 Αρχοντόπουλων


Όταν κάποιος ταξιδεύει στην Κρήτη θα ακούσει αρκετά συχνά ανθρώπους να λένε ότι κατάγονται από βασιλικό αίμα, απόγονοι ευγενών που ζούσαν κάποτε στην Κρήτη.
Ο επισκέπτης συχνά θα απορρίψει αυτές τις ιστορίες σαν γεροντικές φαντασίες ή σαν παρεξήγηση της Κρητικής διαλέκτου που σε μερικά μέρη παρουσιάζει δυσκολίες.

Θα κάνει όμως λάθος, καθώς υπήρχαν ευγενείς σε όλα τα μέρη της Κρήτης κατά την τελευταία περίοδο της Βυζαντινής εποχής και κατά τη διάρκεια της Ενετοκρατίας.
Αυτοί ήσαν κυρίως απόγονοι των Βυζαντινών αριστοκρατικών οικογενειών που εγκαταστάθηκαν στην Κρήτη κατά τον 11 ο και 12ο αιώνα.
Η δεύτερη κατά σειρά αποίκηση είναι επίσης γνωστή και ως ο θρύλος των 12 Αρχοντόπουλων, εν μέρει θρύλος και εν μέρει ιστορικό γεγονός. Μέρος του θρύλου αυτού βασίζεται σε πραγματικά ιστορικά γεγονότα ενώ άλλα μέρη του βασίζονται σε πλαστογραφημένα έγγραφα που προετοιμάστηκαν ειδικά για τους επερχόμενους Βενετούς κατακτητές της Κρήτης που κατέλαβαν το νησί το 1204.
Όταν ο στρατηγός Νικηφόρος Φωκάς, και αργότερα αυτοκράτορας του Βυζαντίου, απελευθέρωσε την Κρήτη από τους Αραβες το 961, ανησύχησε για το χαμηλό ηθικό και τις θρησκευτικές αντιλήψεις του πληθυσμού μετά από 137 χρόνια Αραβικής κατοχής.
Αυτό, σε συνδυασμό με την αντίσταση του τοπικού πληθυσμού έναντι της νέας Βυζαντινής διοίκησης, ανάγκασε τον Αυτοκράτορα Αλέξιο Κομνηνό Α' να στείλει προς τα τέλη του 10ου αιώνα έναν αριθμό διακεκριμένων Βυζαντινών οικογενειών από την Κωνσταντινούπολη να αποικήσουν την Κρήτη, με σκοπό να ανυψώσουν το ηθικό του πληθυσμού και τα θρησκευτικά ιδεώδη αλλά και να επιβάλλουν καλύτερο έλεγχο στον ντόπιο πληθυσμό.
Αυτή η πρώτη αποστολή δεν επέτυχε στο σκοπό της και έναν αιώνα αργότερα, κατά τη διάρκεια της βασιλείας του αυτοκράτορα Αλέξιου Κομνηνού Β', δισέγγονου του Αλέξιου Κομνηνού Α', μία νέα ομάδα Βυζαντινών ευγενών έφθασε στην Κρήτη.
Τους δόθηκαν σημαντικά περιουσιακά και διοικητικά προνόμια. Η άφιξη τους είναι γνωστή μέσα από το πέρασμα των αιώνων ως η ιστορία των Δώδεκα Αρχοντόπουλων. Αυτό το γεγονός έγινε αντικείμενο αντιδικίας μεταξύ ιστορικών τα τελευταία χρόνια. Η ιστορία, ή ο μύθος για μερικούς, περιγράφεται παρακάτω.
Ο Αλέξιος Κομνηνός Β', ανησυχώντας για τη συνεχή αναταραχή στην Κρήτη, έστειλε 12 επιφανείς Βυζαντινές οικογένειες για να δημιουργήσουν νέους δυνατούς δεσμούς με την Πόλη και να βελτιώσουν τις θρησκευτικές, ηθικές και οικονομικές συνθήκες του ντόπιου πληθυσμού. Σε ένα έγγραφο γνωστό ως «Χρυσόβουλλο». (έγγραφο που φέρει χρυσή σφραγίδα για την αυθεντικότητα της υπογραφής του αυτοκράτορα) ο αυτοκράτορας, αφού απειλεί τους Κρήτες με αυστηρή τιμωρία σε περίπτωση ανυπακοής τους προς τη θέληση του, λέει ότι τους στέλνει ως βασιλιά και θεματοφύλακα του τον γιό του Ισαάκιο μαζί με 12 Αρχοντες.
Η σημερινή διαμάχη των ιστορικών, μεταξύ άλλων, συνδέεται με την αυθεντικότητα αυτού του εγγράφου και την ημερομηνία κατά την οποία εκδόθηκε. 

Οι οικογένειες που ονομάζονται σε αυτό το έγγραφο, και οι οποίες είχαν διακεκριμένη θέση στην ιστορία της Κρήτης είναι:

Ιωάννης Φωκάς (το όνομα της οικογένειας άλλαξε κατά την εποχή της Ενετοκρατίας σε Καλλέργη). Μαρίνος Σκορδύλης, ανιψιός του αυτοκράτορα. Φίλιππος Γαβαλάς, Θωμάς Αρχολέος. Ευστάθιος Χορτάτζης. Λέων Μουσούρος. Κωνσταντίνος Βαρούχας. Ανδρέας Μελισσινός, Λουκάς Λίθινος, Νικηφόρος Αργυρόπουλος. Δημήτριος Βλαστός και Ματθαίος Καλαφάτης.
Όλοι τους ήσαν αρχηγοί οικογενειών που είχαν μέχρι και 8 αρσενικά μέλη.
Μεγάλες περιοχές της Κρήτης δόθηκαν σε κάθε μία από αυτές τις οικογένειες και τα ονόματα τους συναντούνται ως τοπωνύμια διαφόρων τοποθεσιών στην Κρήτη όπως το Σκορδύλο (ή Σκορδίλλο ή Σκορόίλω) στην Σητεία και στον Μυλοπόταμο κοντά στο Ρέθυμνο, τα Καλλεργιανά στην Κίσσαμο κοντά στο Καστέλλι. και το Κάλλεργο ή Καλέργω κοντά στο Ρέθυμνο. Υπάρχει επίσης και μία βουνοκορφή στα Λευκά Όρη που ονομάζεται Καλλέργη; και πολλά ακόμα μέρη που καθρεφτίζουν· τα ονόματα των Αρχοντόπουλων με την κατάληξη του τοπωνυμίου σε -ανά π.χ. Καλλεργιανά ή χρησιμοποιώντας το κτητικό του π.χ. του Καλλέργη ή του Σκορδύλη.
Τα οικόσημα των οικογενειών μπορούν να βρεθούν σε εκκλησίες και μνημεία σε όλη την Κρήτη και μέλη αυτών καν οικογενειών είναι επιφανή μέλη της σημερινής Ελληνικής κοινωνίας.
Τα ίδια ονόματα εμφανίζονται στη ταραγμένη ιστορία της Κρήτης κατά τους αιώνες καθώς πολλοί από αυτούς κατείχαν επιφανείς ρόλους σε σπουδαία ιστορικά γεγονότα.
Λόγω της απουσίας των αυθεντικών εγγράφων που συνδέονται με την αποίκηση (σώζονται μόνο σε αρχεία από την βενετική εποχή υποτιθέμενων μεταφρασμένων ελληνικών αρχείων ή ελληνικές μεταφράσεις πρότερων βενετικών εγγράφων) και πιθανών λαθών στα μεταφρασμένα έγγραφα, υπάρχει η άποψη σήμερα, ότι το έγγραφο και η ιστορία που συνδέεται με αυτό ήταν επινόηση μελών αυτών των οικογενειών με σκοπό να πείσουν τους Βενετούς για την αριστοκρατική τους θέση και κατά συνέπεια να εξασφαλίσουν μία θέση ανάμεσα στη νέα πολιτική ελίτ.
Λυτό που δεν αμφισβητείται είναι, ότι οι οικογένειες αυτές που έφτασαν στην Κρήτη από το Βυζάντιο ήταν από εξέχουσες βυζαντινές οικογένειες και ότι όταν αποίκησαν στην Κρήτη σχημάτισαν τη νέα αρχοντική τάξη που θα έπαιζε σημαντικό ρόλο στην Κρήτη από τότε και στο εξής. Η εξέχουσα θέση τους επιβίωσε μέσα από τους αιώνες, ιδιαίτερα κατά την περίοδο της Ενετοκρατίας, αλλά και σε όλη την τουρκική κατοχή.

Οι οικογένειες των απογόνων των Δώδεκα Αρχοντόπουλων, καθώς και αυτές της πρώτης ομάδας Βυζαντινών ευγενών, απέκτησαν συγκεκριμένα προνόμια από τους Βενετούς. Αυτοί αποκαλούνταν Αρχοντορωμαϊοι από τους Βενετούς (οι Βυζαντινοί ήταν γνωστοί ως Ρωμαίοι - από την Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία · και Αρχων από το ηγέτης) και οι δύο ομάδες ήσαν μέρος των "privilegiati" ή της προνομιούχας τάξης που περιελάμβανε όλους τους ιερείς και τους Σφακιανούς.
Οι τελευταίοι θεωρούνταν όλοι από τους Βενετούς ως απόγονοι του Αρχοντα Μαρίνου Σκορδύλλη.
Γι' αυτό. αν σε ένα από τα ταξίδια σας στην Κρήτη συναντήσετε κάποιον που λέει ότι είναι απόγονος αριστοκρατών, μην απορρίψετε αυτό που λένε. καθώς μπορεί να υπάρχει και κάποια δόση αλήθειας και μια μεγάλη και ενδιαφέρουσα ιστορία.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Για περισσότερα για τη διαμάχη των ιστορικών γύρω από αυτό το θέμα μπορείτε να διαβάσετε το βιβλίο:
«Byzantine Crete. From The 5th century to the Venetian Conquest», 1988. του Dimitris Tsougarakis. στα Αγγλικά, πιθανότατα διαθέσιμο στις μεγαλύτερες Δημοτικές βιβλιοθήκες της Κρήτης.



Πηγή dalidakis


Ανάμεσα στο θρύλο και την ιστορία, τα ονόματα και τις πηγές

Πριν μελετήσει κάποιος την ιστορία της Κρήτης τυπικά πρέπει να γνωρίζει την ιστορική πτυχή που είναι χαραγμένη με τον τίτλο «Τα 12 αρχοντόπουλα της Κρήτης»
Η αρχή της ιστορία γράφεται κάπου στον 10Ο  αιώνα και έμεινε να συμμετέχει για πολλούς αιώνες μετά. Γι αυτό πριν δούμε τα μετέπειτα ιστορικά περιστατικά είναι σημαντικό να βάλουμε στο μυαλό μας την ιστορία με τα 12 αρχοντόπουλα και τα ονόματα αυτών.
The families that were named in this document, and which became prominent in Crete’s long and turbulent history since then, were those of Ioannis Phokas (the family’s name changed during the Venetian era to Kallergis), Marinos Skordilis, nephew of the Emperor, Philippos Gavalas, Thomas Archoleos, Eustathios Chortatzis, Leon Mousouros, Constantinos Varouchas, Andreas Melissinos, Loukas Lithios, Nikiforos Argyropoulos, Dimitios Vlastos, and Mattheos Kalafatis, all of them heads of families which contained anything up to eight male members.

Προσέξατε τα ονόματα;
Αυτοί ήρθαν με στρατό περίπου (24000 άνδρες) πριν 800 περίπου χρόνια (το 1182) και τα ονόματα τους περάσανε στην ιστορία της Κρήτης σαν τους τοπικούς επαναστάτες που αντιστεκόταν κατά του ενετικού ζυγού και αργότερα κατά του τουρκικού ζυγού.
Στην πραγματικότητα ήταν απεσταλμένοι του Ισαάκιου Κομνηνού  για να ενισχύσουν την Βυζαντινή παρουσία  στην Κρήτη, αναλαμβάνοντας σημαντικά διοικητικά και περιουσιακά προνόμια.
Αν διαβάσετε το άρθρο προσεκτικά (υπάρχουν πολλά άρθρα αναρτημένα στο ιντερνετ με τον τίτλο αυτό και θα το βρείτε επίσης και στα Ελληνικά).
Ας επικεντρωθούμε λοιπόν σε κάποιες λεπτομέρειες της ιστορίας.
Μια από αυτές τις λεπτομέρειες είναι η τοποθεσίες που εγκαταστάθηκαν τα 12 αρχοντόπουλα και από τις οποίες ξεκίνησαν αργότερα τις «πολεμικές επιχειρήσεις» τους κατά των Ενετών, που κατέκτησαν την Κρήτη το 1210, 28 περίπου χρόνια μετά την άφιξη των Βυζαντινών οικογενειών στην Κρήτη.
ΛΟΙΠΟΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΘΗΚΑΝ ΩΣ ΕΠΙ ΤΟ ΠΛΕΙΣΤΟΝ ΣΤΑ ΝΟΤΙΑ ΤΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑΣ ΧΑΝΙΩΝ. ΔΗΛΑΔΗ ΣΤΗΝ ΕΠΑΡΧΙΑ ΣΦΑΚΙΩΝ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΑΥΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΕΣ.
Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός του ονόματος της Ιμπρου από τον Μανούσακα (προγενέστερα Παττακό) που ήρθε από το νησί Ιμπρος λίγο έξω από την Κωνσταντινούπολη.
Τα ονόματα είναι ιδιαίτερα σημαντικά γιατί όχι μόνο είναι οι Κρητικοί οπλαρχηγοί κατά των Ενετών (που δεν κατάφεραν ν απελευθερώσουν όλο το νησί αλλά κρατούσαν σε μια σχετική ελευθερία την επαρχία Σφακίων και τις γύρω περιοχές) Αλλά είναι πολύ σημαντικό ότι 700 περίπου χρόνια μετά, στην εποχή του Δασκαλογιάννη, ΗΤΑΝ ΟΙ ΟΠΛΑΡΧΗΓΟΙ ΠΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΑΝ ΤΗΝ ΟΜΑΔΑ ΤΟΥ ΔΑΣΚΑΛΟΓΙΑΝΝΗ.
Τα 12 αρχοντόπουλα λοιπόν της αυλής του Βυζαντινού αυτοκράτορα Κομνηνού, είναι μια ιστορία σημαντική για το νησί και κάθε Κρητικός που ενδιαφέρεται να γνωρίζει την ιστορία του τόπου του είναι καλό να την ξέρει.
ΟΙ ΑΝΩΘΕΝ ΦΩΚΑΔΕΣ ΩΝΟΜΑΣΘΗΣΑΝ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΒΕΝΕΤΙΚΟΥΣ ΥΣΤΕΡΟΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΔΕΣ,ΔΙΑ ΤΟ ΚΑΛΟΝ ΕΡΓΟΝ ΟΠΟΥ ΕΚΑΜΕΝ Ο ΜΕΤΑΓΕΝΕΣΤΕΡΟΣ ΑΥΤΩΝ ΑΛΕΞΙΟΣ
Είναι ενδιαφέρον επίσης ότι πολλά από τα ονόματα αυτά υπάρχουν μέχρι σήμερα και ανήκουν σε αξιόλογες και μεγάλες οικογένειες που συνεχίζουν να γράφουν με καλλιγραφικά γράμματα την ιστορία του τόπου.
Είναι ενδιαφέρον λοιπόν ότι όποιος προσπάθησε ν απελευθερώσει το νησί από το ζυγό έστελνε άνδρες και στρατό στην επαρχία Σφακίων και από εκεί ξεκινούσε τον ξεσηκωμό.

Στα χρόνια του αυτοκράτορα Αλέξιου Α’ Κομνηνού (1081 – 1118), ο διοικητής στρατηγός Καρύκης επαναστάτησε εναντίον της Κωνσταντινούπολης.
Ο αυτοκράτορας έστειλε τον στόλο να επιβάλει την τάξη. Δεν πρόλαβε. Την ώρα που τα πλοία έπιαναν Κάρπαθο, οι κάτοικοι της Κρήτης συνελάμβαναν τον στασιαστή. Όταν ο αυτοκρατορικός στρατός βγήκε στον Χάνδακα, βρήκε τον Καρύκη νεκρό.
Ο Αλέξιος όμως είχε πεισθεί ότι το νησί χρειαζόταν να μπολιαστεί με νέο αίμα, ικανό να διαφυλάξει την τάξη, ώστε να μη χρειάζεται να κινείται ο στόλος για ψύλλου πήδημα.
Η Κρήτη χωρίστηκε σε φέουδα και διανεμήθηκε σε αρχοντικές οικογένειες της Κωνσταντινούπολης, οι οποίες δέχτηκαν να πάνε εκεί. Έμειναν στην ιστορία ως «Δώδεκα αρχοντόπουλοι» την ιστορία των οποίων μας δίνει ο Antonio Trivan, στο «Χρονικό» του.

ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΤΟΥ ΤΡΙΒΑΝ

Ο TRIVAN ΣΤΟ ΠΕΡΙΦΗΜΟ «ΧΡΟΝΙΚΟ» ΑΝΑΦΕΡΕΙ.
Ο ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑΣ ΑΛΕΞΙΟΣ ΚΟΜΝΗΝΟΣ ΕΣΤΕΙΛΕ ΤΟ 1182 ΤΟΝ ΓΙΟ ΤΟΥ ΙΣΑΑΚΙΟ ΜΕ 12 ΑΡΧΟΝΤΟΠΟΥΛΑ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥΣ ΑΠΟΙΚΟΥΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΓΙΑ ΝΑ ΚΑΤΑΒΑΛΟΥΝ ΤΟΥΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΕΣ.Ο ΣΤΟΛΟΣ ΤΟΥ ΑΠΟ 101 ΓΑΛΕΡΕΣ ΠΡΟΣΟΡΜΙΣΤΗΚΕ ΣΤΟ ΜΑΥΡΟ ΜΩΛΟΣ ΣΤΗΝ ΚΙΣΣΑΜΟ ΚΟΝΤΑ
ΣΤΟ ΑΚΡΟΤΗΡΙ ΤΡΑΧΙΛΑΣ.
ΕΚΕΙ ΑΠΟΒΙΒΑΣΤΙΚΑΝ ΞΕΦΟΡΤΩΣΑΝ ΟΛΑ ΤΑ ΕΦΟΔΙΑ ΚΑΙ Ο ΙΣΣΑΚΙΟΣ ΔΙΕΤΑΞΕ ΝΑ ΚΑΟΥΝ ΤΑ ΠΛΟΙΑ ΕΚΤΟΣ ΑΠΟ ΕΝΑ ΠΟΥ ΕΣΤΕΙΛΕ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΓΙΑ ΝΑ ΑΝΑΓΚΕΙΛΕΙ ΣΤΟΝ ΠΑΤΕΡΑ ΤΟΥ ΤΗΝ ΑΠΟΒΙΒΑΣΗ ΤΟΥ. ( ΕΓΓΙΞΑΜΕΝ )

ΤΟ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΚΕΙΜΕΝΟ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟ ΧΕΙΡΟΓΡΑΦΟ ΧΡΥΣΟΒΟΥΛΟ ΤΟΥ ΔΟΥΚΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ (1185 μ.χ.) ΠΟΥ ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ ΣΤΗΝ ΙΕΡΗ ΜΟΝΗ ΓΩΝΙΑΣ ΣΤΟ ΚΟΛΥΜΠΑΡΙ ΚΙΣΣΑΜΟΥ.

Ο ΕΝ ΧΡΙΣΤΩ ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΠΕΡΙΠΟΘΗΤΟΣ ΜΟΙ ΥΙΟΣ ΚΑΙ ΗΜΕΤΕΡΟΣ ΕΠΙΤΡΟΠΟΣΗΣΑΑΚΙΟΣ ΚΑΙ ΕΓΩ Ο ΠΑΤΗΡ ΤΟΥ ΑΛΕΞΙΟΣ.
ΕΤΙ ΚΑΙ ΟΙ ΥΙΟΙ ΗΜΩΝ ΑΓΑΠΗΤΟΙ 12 ΕΝ ΑΡΧΟΥΣΙ.ΕΤΕΙ ΕΚ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ αρπβ( 1182)

ΤΑ ΑΝΩΘΕΝ 12 ΑΡΧΟΝΤΟΠΟΥΛΑ ΟΠΟΥ ΗΛΘΑΣΙΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΚΡΗΤΗΝ ΜΕΤΑ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΑΥΤΩΝ ΕΙΣ ΤΙΜΗΝ ΚΑΙ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΝ ΤΟΥ ΥΙΟΥ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΟΙ ΟΠΟΙΟΙ ΕΜΕΙΝΑΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΚΡΗΤΗΝ ΚΑΙ ΕΜΙΡΑΣΕΝ ΤΟΥΣ ΤΟΝ ΤΟΠΟ ΑΥΤΗΣ ΕΙΝΑΙ ΟΥΤΟΙ ΟΙ ΔΩΔΕΚΑ.
1

ΦΩΚΑΔΕΣ. ΕΚ ΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΣΤΟΥΔΙΤΟΥ.ΙΩΑΝΝΗΣ,ΛΕΩΝ,ΙΑΚΩΒΟΣ,ΑΝΔΡΕΑΣ,ΑΛΕΞΙΟΣ,ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ,ΜΙΧΑΗΛ,ΒΑΡΔΑΣ
ΟΙ ΑΝΩΘΕΝ ΦΩΚΑΔΕΣ ΩΝΟΜΑΣΘΗΣΑΝ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΒΕΝΕΤΙΚΟΥΣ ΥΣΤΕΡΟΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΔΕΣ, ΔΙΑ ΤΟ ΚΑΛΟΝ ΕΡΓΟΝ ΟΠΟΥ ΕΚΑΜΕΝ Ο ΜΕΤΑΓΕΝΕΣΤΕΡΟΣ ΑΥΤΩΝ ΑΛΕΞΙΟΣ ΜΕ ΤΟΥΣ ΓΑΒΑΛΑΔΕΣ ,ΗΓΟΥΝ ΤΗΝ ΑΓΑΠΗΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΚΡΗΤΗΝ ,ΟΤΑΝ ΥΠΗΓΑΝ ΚΑΙ ΕΚΥΡΙΕΥΣΑΝ ΑΥΤΗΝ ΟΙ ΒΕΝΕΤΟΙ ΕΔΩΚΑΝ ΔΕ ΑΥΤΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΑΙΣ ΤΙΜΑΙΣ.
(από αυτούς κατάγονται οι ιππότες Καλλέργες που έπαιξαν σπουδαίο ρόλο στα κατοπινά επαναστατικά χρόνια)
2

ΣΚΟΡΔΙΛΗΔΕΣ. ΕΚ ΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΕΥΘΥΜΙΟΥ. ΜΑΡΙΝΟΣ, ΙΩΑΝΝΗΣ, ΜΙΧΑΗΛ, ΚΑΠΑΔΩΝ, ΓΕΩΡΓΙΟΣ, ΒΑΡΔΑΣ, ΓΑΒΡΙΗΛ, ΜΑΝΟΥΗΛ, ΚΩΝΣΤΑΣ, ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ.
ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΝΩΘΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΛΑΙΣ ΟΙ ΚΑΤΩΘΕΝ ΓΕΝΕΑΙΣ, ΗΓΟΥΝ ΠΑΤΕΡΟΙ,ΚΑΨΟΚΑΛΙΒΑΙ,ΨΑΡΟΜΙΛΙΓΓΟΙ,ΛΟΥΓΚΙΝΟΙ,ΚΥΡΙΑΚΟΠΟΥΛΟΙ,ΣΑΡΑΚΙΝΟΙ,ΛΙΓΝΟΙ,ΦΙΝΟΚΑΛΟΙ,ΜΑΡΑΦΑΡΑΔΕΣ,ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΙ,ΚΟΝΤΕΣ,ΦΟΥΜΗΔΕΣ,ΛΟΥΜΠΙΝΟΙ,
ΣΕΒΑΣΤΟΙ,ΤΡΑΧΙΝΟΙ,ΝΟΜΙΚΟΙ,ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΙ,ΠΕΖΟΥΛΟΚΟΛΟΙ.
 (Και είναι γεγονός ότι εξακολούθησαν και αργότερα, το 18ο και 19ο αιώνα, να προκύπτουν νέες αλλαγές ονομάτων από τις περισσότερες οικογένειες, λόγω της συμμετοχής τους στα επαναστατικά κινήματα κατά των Ενετών και αργότερα των Τούρκων)

Ο Θεοχ. Δετοράκης στο έργο του ’’ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ’’
Σελ.156, γράφει για τα 12 αρχοντόπουλα και την εγκατάσταση τους στην Κρήτη, η οποία έγινε με χρυσόβουλο του Αυτοκράτορα Αλέξιου Α’ Κομνηνού το 1082.
Εγκαταστάθηκαν δε στην Κρήτη για να αποτελέσουν τα ισχυρά ερείσματα της Αυτοκρατορικής εξουσίας.

Ο Ανδρέας Πατεράκης στο βιβλίο του ‘’ΠΟΙΜΕΝΙΚΗ ΖΩΗ-ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟ Ν.Α.ΣΕΛΙΝΟ Ν.ΧΑΝΙΩΝ’’ 1996 γράφει.

Οι Σκορδίλοι έλκουν την καταγωγή τους από την Γαλλία, όπου λέγονταν Πεγκωλίνοι (Πεγκωλίνος ήταν ένας από τους Σταυροφόρους ο οποίος παντρεύτηκε βυζαντινή αριστοκράτισσα και δημιούργησε την γενιά).
Η οικογένεια είχε αρχηγό τον Μαρίνο Σκορδίλη, ανιψιό του Αυτοκράτορα, μέγα Στρατάρχη του Βυζαντίου, από την Εκκλησία του Αγ. Ευθυμίου.

Ο Στ. Σπανάκης ‘’ΠΟΛΕΙΣ ΚΑΙ ΧΩΡΙΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ’’ στη σελίδα 434 γράφει.
Το 1182 αναφέρει του ‘’Χριστού το Γεράκι’’ (Κουστογέρακο),στην επιστροφή των περιουσιακών στοιχείων από τον Δούκα της Κρήτης στους Σκορδίλοι ,
(Αρχίζοντας και αυτών των Σκορδίλοι τα σύνορα, από τα Ασκύφια να υπάγει στην Ανώπολιν και ως την Ρούμελη, ως την Χριστού το Γεράκι όπου και δι’ εγράφου εδώκαμεν……)
Στους ‘’ΚΡΗΤΙΚΟΥΣ ΓΑΜΟΥΣ’’ του Σπύρου Ζαμπέλιου, εκδόσεις Δωρικός ,γίνεται αναφορά στην Ενετοκρατούμενη Κρήτη και στην Μεγάλη Επανάσταση εναντίον των Ενετών, το 1570.
στη σελίδα 224,αναφέρει τους αρχηγούς της επανάστασης (64 εκπρόσωποι – αρχηγοί-ριζάρχες των Αρχοντορωμαίων, εκλέγουν πενταμελές Κυβερνητικό Συμβούλιο, τους ποιό κάτω


Α) Γεώργιος Καντανολέων-Σκορδίλης (Κουστογέρακο) ,Πρόεδρος πενταμελούς – Μέγας Ρετούρης , Ρέκτωρ –Διοικητής
Β) Αναστάσιος Πάτερος – Ζάππας (Σφακιά) Γραμματέας –Καγγελάριος
Γ) Ιωάννης Μουσούρος (Αποκόρωνα) Ταμίας –Πρωτομάγιστρος
Δ) Μιχαήλ Κοντός Ελεγκτής της Κυβέρνησης,
Ε) Ιωάννης Φωτεινός –Καλλέργης, Φράγκος Στρατάρχης
Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΑΓ.ΓΕΩΡΓΙΟΥ
ΣΤΟΝ ΑΛΙΚΙΑΝΟ ΟΠΟΥ ΕΓΙΝΑΝ ΟΙ
ΚΡΗΤΙΚΟΙ ΓΑΜΟΙ ΠΟΥ ΠΕΡΙΓΡΑΦΕΙ
Ο ΖΑΜΠΕΛΙΟΣ

Κατά την διάρκεια της Επανάστασης αποφασίζεται ο Γάμος του γιού του Γεώργιου Σκορδίλη, Πέτρου με την κόρη του Ενετού άρχοντα ντά Μολίν, Σοφία, στην εκκλησία του Αγ. Γεωργίου, στον Αλικιανό Χανίων.

 Τήν ημέρα του γεγονότος με δόλο οι Ενετοί, έριξαν υπνωτικό στα βαρέλια με το κρασί και δολοφόνησαν 600 μέλοι της Οικογένειας και γύρω στους 3.000 Κρητικούς.
Οι Ενετοί συνέλαβαν, βασάνισαν και τελικά κατακρεούργησαν τον Γεώργιο Σκορδίλη και τον γιό του Πέτρο και η Μεγάλη Επανάσταση πνίγηκε στο Αίμα.
Αργότερα με την τουρκική κυριαρχία, συμμάχησαν με τους πρώην εχθρούς τους ενετούς στον κοινό αγώνα κατά των τουρκικών επιθέσεων ως το 1645 και μέχρι το τέλος της πολιορκίας του Χανδακα το 1669.
Τότε πολλοί των Σκορδίλων έφυγαν από την Κρήτη και πήγαν στην Κέρκυρα για να δημιουργήσουν εκεί την οικογένεια των Βαλβή- Σκορδίλη. Όσοι έμεινα στην Κρήτη αποσύρθηκαν στα ορεινά μέρη και εξακολούθησαν τον αγώνα κατά των κατακτητών με διάφορα ονόματα.

ΓΑΒΑΛΑΔΕΣ. ΕΚ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ.
ΦΙΛΙΠΠΟΣ, ΙΩΑΝΝΗΣ,  ΓΕΩΡΓΙΟΣ, ΣΙΦΟΣ, ΑΝΤΩΝΙΟΣ, ΜΑΡΚΟΣ.

 (από την ίδια οικογένεια προέρχονταν οι κατοπινοί αυθέντες της Ρόδου)






4

ΑΡΚΟΛΕΟΙ.ΕΚ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΦΩΚΑ.
ΘΩΜΑΣ,ΚΩΣΤΑΣ,ΑΝΤΩΝΙΟΣ,ΒΛΑΣΙΟΣ,ΘΕΟΔΩΡΟΣ,ΣΠΥΡΙΔΩΝ,ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ,ΝΙΚΟΛΑΟΣ.
ΟΙ ΑΝΩΘΕΝ ΟΝΟΜΑΣΘΗΣΑΝ ΑΡΚΟΛΕΟΙ ,ΔΙΟΤΙ Ο ΠΡΩΤΟΣ ΤΟΥΣ ΕΚΟΨΕ ΛΕΩΝΤΟΝ ΑΠΟΣΤΑΤΗΝ,ΔΙΑ ΤΗΝ ΔΟΥΛΕΨΙΝ ΚΑΙ ΑΓΑΠΗΝ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ.
5
ΧΟΡΤΑΤΖΗΔΕΣ.ΕΚ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΗΝΑ.
ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΣ,ΜΙΧΑΗΛ,ΓΕΩΡΓΙΟΣ,ΦΩΤΙΟΣ,ΠΑΥΛΟΣ,ΜΗΝΑΣ,ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ.
(η οικογένεια έδωσε ηγέτες επαναστάσεων αλλά και τον συγγραφέα της «Ερωφίλης»)
6
ΚΑΦΑΤΟΙ, ΕΥΓΕΝΕΙΣ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΥΠΟ ΤΟΝ ΜΑΤΘΑΙΟΝ ΚΑΦΑΤΟ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΥΙΟΥΣ ΤΟΥ,
7
ΜΟΥΣΟΥΡΟΙ,ΕΚ ΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΤΗΣ ΠΑΜΜΑΚΑΡΙΣΤΟΥ
ΛΕΩΝ ,ΣΤΑΜΑΤΗΣ,ΜΑΝΟΥΗΛ,ΝΙΚΟΛΑΟΣ,ΒΛΑΣΙΟΣ,ΜΙΧΑΗΛ.
ΟΙ ΑΝΩΘΕΝ ΩΝΟΜΑΣΘΗΣΑΝ ΜΟΥΣΟΥΡΟΙ ,ΟΤΙ Ο ΠΡΩΤΟΣ ΤΟΥΣ ΕΜΠΗΚΕΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΜΟΛΔΟΒΛΑΧΙΑΝ,ΟΤΑΝ ΕΚΟΨΑΝ ΤΟΥΣ ΒΛΑΧΟΥΣ.
(η οικογένεια έδωσε πολλούς τιτλούχους στην κατοπινή Υψηλή Πύλη)
8

ΒΑΡΟΥΧΗΔΕΣ.ΕΚ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΛΕΠΤΗΣ.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ,ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΣ,ΙΩΑΝΝΗΣ,ΑΛΕΞΙΟΣ,ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ.
(η οικογένειά του έμεινε στο νησί ως την τουρκική κατάκτηση οπότε μετανάστευσε στην Κεφαλονιά, μένοντας όμως κάποια μέλη της στο νησί μέχρι και τα τέλη του 20ου αιώνα, ενώ είναι γνωστά μεχρι και σήμερα τα μετόχια της)
9
ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΙ.ΕΚ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΡΩΜΑΝΟΥ
ΑΝΔΡΕΑΣ,ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ,ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ,ΘΕΟΔΩΡΟΣ,ΚΟΣΜΑΣ,ΠΑΝΤΟΛΕΩΝ,ΙΩΑΝΝΗΣ,ΔΑΜΙΑΝΟΣ,ΡΩΜΑΝΟΣ.
(η οικογένεια έδωσε τους αρχηγούς της επανάστασης του 1230 εναντίον των Βενετσιάνων, ενώ από τον κλάδο της στη Νίκαια προερχόταν ο Αλέξιος Στρατηγόπουλος που ανακατέλαβε το 1261 την Κωνσταντινούπολη από τους Φράγκους)
10
ΛΙΤΙΝΟΙ. ΕΚ ΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΤΩΝ ΜΟΥΡΤΑΡΩΝ. ΛΟΥΚΑΣ,ΘΕΟΔΩΡΟΣ,ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ,ΑΡΣΕΝΙΟΣ,ΦΙΛΙΠΠΟΣ,ΝΙΚΟΛΑΟΣ.
11

ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΙ (ΑΓΙΟΣΤΕΦΑΝΙΤΑΙ).ΕΚ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥΣΤΕΦΑΝΟΥ.ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ,ΙΩΑΝΝΗΣ,ΣΤΕΦΑΝΟΣ,ΓΕΩΡΓΙΟΣ,ΝΙΚΟΛΑΟΣ,ΜΗΝΑΣ,ΝΙΚΗΤΑΣ.
ΟΙ ΑΝΩΘΕΝ ΩΝΟΜΑΣΘΗΣΑΝ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΙ ΚΑΙ ΑΓΙΟΣΤΕΦΑΝΙΤΑΙ ΔΙΟΤΙ Ο ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ Ο ΜΑΚΕΔΩΝ ΔΙΑ ΤΟ ΣΗΜΕΙΟΝ ΟΠΟΥ ΕΙΔΕΝ ΕΤΥΠΩΣΕΝ ΕΝΑ ΑΕΤΟΝ ΑΡΓΥΡΟΝ ΕΙΣ ΤΑ ΦΛΑΜΠΟΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΙ ΩΝΟΜΑΣΘΗ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ.ΚΑΙ ΟΤΑΝ ΠΑΛΙΝ ΕΣΥΓΧΩΡΗΣΕ ΤΟΥ ΥΙΟΥ ΤΟΥΛΕΟΝΤΟΣ(ΔΙΑ ΤHN ΣΥΚΟΦΑΝΤΙΑΝ ΤΟΥ ΣΑΝΤΑΒΑΡΙΝΟΥ) ΚΑΙ ΕΧΡΙΣΕΝ ΤΟΝ ΒΑΣΙΛΕΑ,ΤΟΝ ΕΣΤΕΦΑΝΩΣΕ ΜΕ ΤΟ ΣΤΕΦΑΝΙ ΤΗΣ ΥΠΕΡΑΓΙΑΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΤΩΝ ΒΛΑΧΕΡΝΩΝ ΚΑΙ ΩΝΟΜΑΣΕ ΤΟΝ ΑΝΩΘΕΝ ΥΙΟΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΣΤΕΦΑΝΙΤΗΝ ΤΟΝ ΠΟΡΦΥΡΟΓΕΝΝΗΤΟΝ.
(η οικογένεια έβγαλε λόγιους και στρατηγούς, αλλά και τους πρώτους εναντίον των Βενετσιάνων επαναστάτες, ενώ από αυτήν καταγόταν ο αυτοκράτορας Ρωμανός Γ’).
12

ΒΛΑΣΤΟΙ. ΕΚ ΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΙΟΥΛΙΑΝΗΣ.
ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ,ΣΤΕΦΑΝΟΣ,ΣΥΜΕΩΝ,ΙΩΑΝΝΗΣ,ΠΡΟΚΟΠΙΟΣ,ΜΑΝΟΥΗΛ,ΜΑΡΚΟΣ,ΓΕΩΡΓΙΟΣ.
ΟΙ ΑΝΩΘΕΝ ΩΝΟΜΑΣΘΗΣΑΝ ΒΛΑΣΤΟΙ ΔΙΑΤΙ Ο ΠΡΩΤΟΣ ΤΟΥΣ ΕΝΙΚΗΣΕ ΤΗΝ ΕΔΕΣΑΝ.
 (η οικογένεια διακλαδίστηκε στη Ζάκυνθο, τη Χίο, την Ιστρία και τη Δαλματία κι έβγαλε πολλούς λόγιους και επιστήμονες)

Αι επαρχίαι και γονικά των άνωθεν 12 αρχοντόπουλων
Παρουσιάσθησαν εμού
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Ιωάννης ο Γαβαλάς, υιός του κυρ Φιλίππου με τους αδελφούς του.
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Μιχαήλ ο Χορτάτζης υιός του κυρ Ευστρατίουμε τους αδελφούς του.
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Νικηφόρος ο Βαρούχας υιός του κυρΚωνσταντίνου με τους αδελφούς του.
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Θεόδωρος ο Μελισσηνός υιός του κυρ Ανδρέουμε τους αδελφούς του.
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Ιωάννης Αργυρόπουλος Αγιοστεφανίτης υιός του κυρ Νικηφόρου με τους αδελφούς του.
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Μανουήλ ο Βλαστός υιός του κυρ Δημητρίου με τους αδελφούς του.
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Λουκάς Λίτινος με τους υιούς του.
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Σταματίνος ο Μουσούρος υιός του κυρ Λέοντοςμε τους αδελφούς του.
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Ματθαίος ο Καφάτος με τους υιούς του.
Ο έντιμος και ευγενής άρχων κύριος Βλάσιος Αρκολέος υιός του κυρ Θωμά με τους αδελφούς του.


Και εδόθησαν τα μερίδια

ΤΩΝ ΦΩΚΑΔΩΝ
ΕΧΟΝΤΕΣ ΕΝ ΠΡΩΤΟΙΣ ΟΙ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΟΙ ΦΩΚΑΔΕΣ ΕΙΣ ΤΑ ΜΕΡΗ ΤΟΥ ΧΑΝΔΑΚΟΥ ΚΑΙ ΡΕΘΥΜΝΗΣ ,ΤΑ ΣΤΑΥΡΩΤΑ ΒΟΥΝΑ ,ΜΕ ΤΑ ΒΑΣΙΛΙΚΑ ΚΑΙ ΤΟΞΙΚΑ ΑΝΩΓΕΙΑ ΚΑΙ ΤΑΣ ΛΙΒΑΔΑΣ ΣΥΝ ΤΟΙΣ ΠΕΡΙΧΩΡΕΙΣ ΑΥΤΩΝ ,ΕΩΣ ΤΟΝ ΜΕΓΑΝ ΠΟΤΑΜΟΝ,ΑΡΧΙΖΟΝΤΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΧΕΙΛΟΣ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ ,ΑΠΟ ΤΟ ΝΟΤΙΟΝ ΜΕΡΟΣ ΝΑ ΥΠΑΓΗ ΕΩΣ ΤΟ ΑΛΛΟ ΧΕΙΛΟΣ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ,ΕΙΣ ΤΑ ΒΟΡΕΙΝΑ ΜΕΡΗ,ΕΙΣ ΤΟΥ ΜΥΛΟΥ ΤΟ ΠΟΤΑΜΙ,ΝΑ ΓΥΡΙΣΗ ΝΑ ΕΛΘΗ ΕΙΣ ΤΑ ΟΡΕΙΝΑ,ΕΩΣ ΤΟΥΣ ΚΑΜΠΟΥΣ ΤΩΝ ΑΣΚΥΦΙΩΝ, ΟΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΣΥΝΟΡΑ ΤΩΝ ΣΚΟΡΔΙΛΗΔΩΝ.

ΤΩΝ ΣΚΟΡΔΙΛΗΔΩΝ
ΑΡΧΙΖΟΝΤΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΩΝ ΤΩΝ ΣΚΟΡΔΙΛΗΔΩΝ ΤΑ ΣΥΝΟΡΑ,ΑΠΟ ΤΑ ΑΣΚΥΦΙΑ ΝΑ ΥΠΑΓΗ ΕΩΣ ΤΗΝ ΑΝΩΠΟΛΙΝ,ΚΑΙ ΕΩΣ ΤΗΝ ΑΓΙΑΝ ΡΟΥΜΕΛΗΝ,ΩΣ ΧΥΝΟΥΝ ΤΑ ΝΕΡΑ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΝΟΤΟΝ ΚΑΙ ΕΩΣ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΤΟ ΓΕΡΑΚΙ,ΟΠΟΥ ΚΑΙ ΑΥΤΩΝ ΔΙ ΕΓΓΡΑΦΟΥ ΤΑ ΕΔΩΚΑ ΜΕΝ

ΤΩΝ ΜΟΥΣΟΥΡΩΝ
ΟΙ ΔΕ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΜΟΥΣΟΥΡΟΙ ΝΑ ΕΧΩΣΙ ΚΑΙ ΑΥΤΟΙ ΤΑΣ ΜΕΡΙΔΑΣ ΤΟΥΣ,ΑΠΟ ΤΑ ΣΥΝΟΡΑ ΤΩΝ ΑΥΤΩΝ ΣΚΟΡΔΙΛΗΔΩΝ ΑΠΟ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΤΟ ΓΕΡΑΚΙ ΝΑ ΕΛΘΩΣΙΝ ΩΣ ΧΥΝΟΥΝ ΤΑ ΝΕΡΑ ΚΑΙ ΚΑΤΩ ΠΡΟΣ ΤΟ ΒΟΡΕΙΟΝ ΜΕΡΟΣ,ΕΩΣ ΤΟ ΧΕΙΛΟΣ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ……… ΤΟΝ ΠΟΤΑΜΟΝ.

ΤΩΝ ΧΟΡΤΑΤΖΗΔΩΝ
ΟΙ ΔΕ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΧΟΡΤΑΤΖΗΔΕΣ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΕΞΟΥΣΙΑΝ ΕΙΣΤΑΣ ΠΑΤΡΙΚΑΣ ΑΥΤΩΝ ΜΕΡΙΔΑΣ ΕΙΣ ΤΑ ΜΕΡΗ ΤΗΣ ΡΥΘΗΜΝΗΣ ΑΡΧΙΖΟΝΤΑΣ ΕΚ ΒΟΡΕΑ ΑΠΟ ΤΟ ΧΕΙΛΟΣ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ,ΝΑ ΥΠΑΓΗ ΕΙΣ ΤΑΙΣ ΧΑΛΕΠΑΙΣ ΤΟΥ ΠΡΙΝΙΑΚΟΥ ΚΑΙ ΑΚΤΖΙΠΟΠΟΥΛΟΥ ΕΩΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΝ ΝΑ ΥΠΑΓΗ ΕΙΣ ΤΗΝ ΥΠΕΡΑΓΙΑΝ ΘΕΟΤΟΚΟΝ ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ.

ΤΩΝ ΒΑΡΟΥΧΗΔΩΝ
ΟΙ ΔΕ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΒΑΡΟΥΧΗΔΕΣ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΤΑΣ ΜΕΡΙΔΑΣΑΥΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΚΑΙ ΕΝΔΟΘΕΝ ΑΠ ΟΤΙ ΧΥΝΟΥΝ ΤΑ ΝΕΡΑ ΤΩΝ ΑΥΤΩΝ ΒΟΥΝΩΝ ΝΑ ΕΛΘΗ ΕΩΣ ΤΟΥ ΠΕΤΡΕΑ ΤΟ ΠΟΤΑΜΙ

ΤΩΝ ΜΕΛΙΣΣΗΝΩΝ
ΟΙ ΔΕ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΜΕΛΗΣΣΙΝΟΙ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΤΑΙΣ ΜΕΡΙΔΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΝΟΡΑ ΑΥΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟΥ ΠΕΤΡΟΥ ΤΟ ΠΟΤΑΜΙ ΕΩΣ ΤΟΥ ΑΛΜΥΡΟΥ ΤΟ ΠΟΤΑΜΙ ΝΑ ΕΒΓΗ ΤΑΣ ΛΙΒΑΔΑΣ ΚΑΙ ΧΑΛΕΠΑΣ ΕΩΣ ΤΑ ΑΣΚΥΦΙΑ ΝΑ ΓΥΡΙΣΗ ΕΙΣ ΤΑ ΣΥΝΟΡΑ ΤΟΥ ΒΑΜΕΝΟΥ ΠΟΤΑΜΟΥ.

ΤΩΝ ΓΑΒΑΛΑΔΩΝ
ΟΙ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΓΑΒΑΛΑΔΕΣ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΤΑΣ ΜΕΡΙΔΑΣ ΤΟΥΣ ΑΠΟ ΤΟ ΣΥΝΟΡΟΝ ΤΟΥ ΒΑΜΕΝΟΥ ΠΟΤΑΜΟΥ ΑΠ ΟΤΙ ΧΥΝΟΥΝ ΤΑ ΝΕΡΑ ,ΝΑ ΥΠΑΓΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΒΟΡΕΙΝΑ,ΕΩΣ ΝΑ ΦΘΑΣΗ ΕΙΣ ΤΟ ΓΑΒΑΛΟΧΩΡΙΟΝ, ΑΡΧΙΖΟΝΤΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΧΡΥΣΟΠΟΛΙΝ ΝΑ ΥΠΑΓΗ ΕΩΣ ΤΟΝ ΚΑΒΟΝ ΔΡΑΠΑΝΟΝ ΕΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΤΑΙΣ ΑΛΛΑΙΣ ΤΟΥΣ ΜΕΡΙΔΑΙΣ ΕΙΣ ΤΗΝ ΚΙΣΑΜΟΝ ΟΙ ΑΥΤΟΙ ΓΑΒΑΛΑΔΕΣ.

ΤΩΝ ΑΡΚΟΛΕΩΝ
ΟΙ ΔΕ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΑΡΚΟΛΕΟΙ ΝΑ ΜΟΙΡΑΣΟΥΝ ΤΑ ΣΥΝΟΡΑ ΤΟΥΣ ΕΝ ΙΣΟΤΗΤΙ ΜΕ ΤΟΥΣ ΓΑΒΑΛΑΔΕΣ ΟΥΤΩΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΑ ΩΣΑΝ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΑ ΚΑΘΩΣ ΕΙΧΑΝ ΚΑΙ ΠΡΩΤΑΣ.

ΤΩΝ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΩΝ
ΟΙΔΕ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΙ ΑΓΙΟΣΤΕΦΑΝΙΤΑΙ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΚΑΙ ΑΥΤΟΙ ΤΟ ΠΡΩΤΟΝ ΤΟΥΣ ΣΥΝΟΡΟΝ ΑΠΟ ΤΟΥ ΔΥΓΕΝΙ ΤΟ ΛΙΒΑΔΙ ΝΑ ΕΛΘΗ ΕΙΣ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΤΟ ΓΕΡΑΚΙ, ΝΑ ΥΠΑΓΗ ΕΙΣ ΤΟ ΓΟΥΓΙΑΝΟΝ ΑΥΛΑΚΙ ΕΩΣ ΤΟΥ ΑΖΩΓΥΡΕΑ ΤΑ ΒΟΥΝΑ.

ΤΩΝ ΚΑΦΑΤΩΝ
ΟΙ ΔΕ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΚΑΦΑΤΟΙ ΝΑ ΜΟΙΡΑΣΟΥΝ ΤΑ ΣΥΝΟΡΑ ΤΟΥΣ ΩΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΝ ΜΕ ΤΟΥΣ …… ΑΠΟ ΤΟ ΟΡΟΣ ΤΟ ΥΨΗΛΟΝ ΚΑΙ ΚΟΥΛΟΥΚΟΝΑ ΕΩΣ ΤΟ ΧΕΙΛΟΣ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ ΒΟΡΙΝΑ ΕΙΣ ΤΗΝ ΚΑΛΗΝ ΓΗΝ.

ΤΩΝ ΛΥΤΙΝΩΝ
ΟΙ ΔΕ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΛΥΤΙΝΟΙ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΚΑΙ ΑΥΤΟΙ ΤΑ ΓΟΝΙΚΑ ΤΟΥΣ ΩΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΝ ΕΙΣ ΤΑ ΜΕΡΗ ΤΟΥ ΧΑΝΔΑΚΟΥ ΕΙΣ ΤΗΝ ΓΟΡΤΥΝΗΝ.

ΤΩΝ ΒΛΑΣΤΩΝ
ΟΙ ΔΕ ΑΡΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ ΒΛΑΣΤΟΙ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΚΑΙ ΑΥΤΟΙ ΤΑΙΣ ΠΡΩΤΑΙΣ ΤΟΥΣ ΜΕΡΙΔΑΙΣ ΕΙΣ ΤΑΙΣ ΜΕΣΑΡΑΙΣ ΩΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΝ.


ΕΝ ΜΗΝΕΙ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΩ κ αρκε (ενδικτιωντος ια 1285 )

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Ο ΜΕΓΑΣ ΔΟΥΚΑΣ ΤΗΣ ΝΗΣΟΥ ΚΡΗΤΗΣ 
ΚΑΙ ΕΞΑΡΧΟΣ ΤΟΥ ΕΝΔΟΞΟΤΑΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΗΜΩΝ 
ΔΙΑ ΤΗΣ ΔΟΥΚΙΚΗΣ ΕΞΟΥΣΙΑΣ ΕΓΡΑΨΑ.








Πηγή kriaras.com
Φωτογραφικό υλικό 
ταξινόμηση κειμένων
και παρατηρήσεις keritisriver








4 σχόλια:

  1. Έχει πολλά και χρήσιμα ενημερωτικά το παραπάνω δημοσίευμα, αλλά:
    1. Είναι μεγάλη η συζήτηση που πρέπει να γίνει για τον "ελέω αυτοκράτορα" δυναστικό-καταπιεστικό ρόλο αυτών των αρχόντων-σφετεριστών της κρητικής γης προς τους απλούς χωρικούς,βοσκούς,κατοίκους πόλεων.Όπως και μερικών απογόνων τους τοπικών τυράννων.Ο Καβρουλάκης πχ στο βιβλίο του "οι ρίζες των ριζίτικων" αποκαλύπτει έγγραφο σπαρακτικής έκκλησης των κατοίκων του Κουστογέρακου Σελίνου προς τον Ενετό Προβλεπτή Κρήτης, με το οποίο ζητούν να πάρει μέτρα κατά της ανυπόφορης εναντίον τους στάσης του τοπικού άρχοντα-τιμαριούχου(δηλαδή φεουδάρχη) απόγονου μιας από αυτές τις οικογένειες δυναστών, στις οποίες μοιράστηκε και δόθηκε όλη η εύφορη γη της Κρήτης και τα περισσότερα βοσκοτόπια,πλην της γης των φέουδων των μοναστηριών...
    2.Ο Αλέξιος Φωκάς, ονομάστηκε Καλέργης από τους Ενετούς κατακτητές επειδή πρόδωσε τους συναγωνιστές του και την τότε επανάσταση κατά των Ενετών και στρατεύτηκε (σε αντίθεση όμως ακόμα και με πρωτοξάδερφό του Φωκά και με τους Χορτάτζηδες κλπ) υπέρ των Ενετών, κατά των επαναστατών και των Γενοβέζων, ενώ οι Κρητικοί είχαν την ευκαιρία τότε, αν συμμαχούσαν με τους Γενοβέζους, να ελευθερωθούν με αντάλλαγμα την αναγνώριση και εγγύηση της ελευθερίας τους από τους Γενοβέζους, που είχαν ζωτικό συμφέρον να π΄ραξουν έτσι για να αποδυναμώσουν την Βενετία... Με εκτίμηση: Κώστας Ντουντουλάκης, δάσκαλος, ιστορικός μελετητής.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Συγνώμη για την καθυστέρηση Κωστή, αλλά δεν είχα δει το σχόλιο νωρίτερα.
      Έτσι που΄τα λες είναι τα πράγματα, αφου όπως έχει καταγραφεί απο την ιστορία, ανάμεσα στις οικογένειες αυτές, δεν έλειψαν και αυτοί που συνεργάστηκαν με τους Ενετούς, αλλά και αργότερα με τους Τούρκους. Είναι γνωστό το μεγάλο πρόβλημα που δημιούργησε προβοκάτσια υπέρ της Τουρκίας, απογόνου των Μουσούρων στην ελληνική διπλωματία. Αλλά και κάποιοι διετέλεσαν αξιωματούχοι της Μεγάλης Πύλης, όπως αναφέρει στις παρατηρήσεις το δημοσίευμα.
      Ο δε Αλέξιος Φωκάς, μετονομάστηκε απο τους Ενετούς Καλέργης, οπότε αυτό λέει όλα.
      Στην πλειοψηφία τους όμως, αποτέλεσαν το φυτώριο ανάδειξης οπλαρχηγών των Κρητικών επαναστάσεων είτε με τα ίδια ονόματα, είτε μέσα απο μετονομασίες που προέκυψαν μέσα απο το πέρασμα του χρόνου, με αποτέλεσμα μέσα απο τα ονόματα αυτά, να διακλαδίζονται και να προκύπτουν νέα ονόματα.
      Βέβαια είναι γνωστό, οτι με τις μετονομασίες αυτές και ελήψει πηγών, χάνεται πολλές φορές ο μπούσουλας της ιστορικής αλήθειας όσο αφορά την καταγωγή ιστορικών προσώπων της Κρήτης και να καταφεύγει σε εκτιμήσεις η ιστορική μελέτη.
      Κλασικό παράδειγμα, ο Δασκαλογιάννης, που για την καταγωγή του έχουν ακουστεί και καταγραφεί διάφορες απόψεις, μέχρι να "κατασταλάξουν" στο όνομα Βλάχος.
      Το δημοσίευμα βέβαια δεν υπεισέρχεται σε ιστορική αξιολόγηση και κριτική, πέρα απο την ιστορική αναφορά στο θρύλο των 12 αρχοντόπουλων και την προέλευση του, όπως και τη σύσταση των οικογενειών και τα οικόσημα, όπου αυτά βρέθηκαν, αποκλειστικά για ιστορικούς λόγους.
      Στο δε χρυσόβουλο, αμφισβητείται η γνησιότητα του απο πολλούς ιστορικούς, με το σκεπτικό οτι χρησιμοποιήθηκε για την παραχώρηση προνομίων απο τους κατακτητές προς τους ευγενείς της εποχής.

      Διαγραφή
  2. Τα αρχοντόπουλα δεν ήρθαν όπως αναφέρεται κατα την περίοδο του Νικηφόρου Φωκά ο οποίος πέθανε το 969 και τα αρχοντόπουλα ήρθαν στην Κρήτη το 1096 η κατά άλλους το 1112. Αλλά ούτε στάλθηκαν στην Κρήτη για να ελευθερώσουν το νησί απο κάποιο ξένο κατακτητή. Αλλά αντιθέτως για να αναχαιτίσουν την επανάσταση του Διοικητή του Ηρακλείου Καρύστη, ο οποίος ήταν Βυζαντινός διοικητής. Γιαυτό τον λόγο και για να αποφύγει ο αυτοκράτορας μελλοντικές παρόμοιες επαναστάσεις αποστέλλει τα δώδεκα αρχοντόπουλα στην Κρήτη μαζί με τον γιό του Ισαάκιο, εδραιώνοντας και ισχυροποιώντας την Θέση του στο Νησί.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Έχετε δίκιο κ. Γιώργο για το λόγο της αποστολής τους, αφού η ενετοκρατία άρχισε το 1210 περίπου, με την πώληση της Κρήτης από το Βονιφάτιο στους Βενετούς. Αυτό αναφέρει εκ παραδρομής η πηγή, που ασφαλώς χρειάζεται διόρθωση, όπως και οι αναφορές που γίνονται στο Νικ. Φωκά. Ενώ στο κείμενο του Δαλιδάκη οι αναφορές είναι σωστές, αναφεροντας τις δυο αποστολές από τον Ισαάκιο Κομνηνό Α' και αργότερα απο τον Ισαάκιο Β΄, στο κείμενο του Κριαρά έχομε τις λάθος αναφορές.
      Και δυστυχώς, παρ όλο που πρόσθεσα πολλά στοιχεία στα δυο κείμενα με ιστορικά στοιχεία από τη βιβλιοθήκη μου και από άλλες πηγές, δεν πρόσεξα τις αναφορές που επισημανατε.
      Σας ευχαριστώ από καρδιάς, θα διορθώσω το κείμενο ώστε να μην υπάρχουν αυτές οι ανακρίβιες.
      Να είστε καλά.

      Διαγραφή